Proverbs 27

¹Tiga kwĩraha nĩ ũndũ wa rũciũ, amu ndũũĩ ũrĩa mũthenya ũngĩciara.

²Nĩ kaba ũkumio nĩ mũndũ ũngĩ, thengia kanua gaku mwene; kaba ũkumio nĩ mũgeni, thengia mĩromo yaku arĩ yo.

³Ihiga nĩ iritũ, na mũthanga no mũrigo, ĩndĩ gĩtango kĩa mũndũ kĩrimũ nĩ kĩritũ kũrĩ cio cierĩ.

⁴Marũrũ matirĩ tha, marakara moinaga ta mũiyũro, ĩndĩ ũiru-rĩ, nũ ũngĩkĩhota kũwĩtiirĩrĩria?

⁵Kũrũithia mũndũ o kiumbũro nĩ kwega kũrĩ kũmwenda na mwendere wa kwĩhitha.

⁶Nguraro cia gwĩkĩrũo nĩ mũrata nĩ cia wĩhokani, ĩndĩ kũmumunyũo kũrĩa ũngĩmumunyũo nĩ mũgũthũũri no gwa gĩcacĩ.

⁷Mũndũ ũhũniĩ, gwata o mũruru wa ũũkĩ nĩ gũtenda aũtendaga, no ũrĩa ũhũtiĩ, gũtirĩ kĩndũ kĩrũrũ atangĩona ta kĩrĩ mũrĩo.

⁸Mũndũ uumĩte kwao agathiĩ kũhangaĩka ahaana ta nyoni ĩthiĩte gũcũrũrĩka ĩgatiga gĩtara kĩayo.

⁹Maguta o na ũbumba nĩitũmaga ngoro ya mũndũ ĩkene, na noguo wega wa mũrata wa mũndũ wĩkaga akĩmũhe kĩrĩra kĩa ngoro.

¹⁰Mũrata waku mwene, o ũcio warĩ mũrata wa thoguo-rĩ, menya ũgatigana nake, na mũthĩ ũrĩa ũngĩona mũtino, ndũgathiĩ kwa mũrũ wa nyũkwa: nĩ kaba mũndũ wa itũũra, ũcio wĩ hakuhĩ, gũkĩra ica-nyina na mũndũ, ũrĩa wĩ kũraya.

¹¹Mũrũ wakwa, tuĩka mũndũ mũũgĩ, ũgĩkenagie ngoro yakwa, ’hotage gũcokeria o ũrĩa ũngĩ’nyenya.

¹²Mũndũ mũbarĩrĩri onaga gũkĩgĩa ũũru, akehitha, no arĩa matarĩ ogĩ mathiagĩrĩra o na mbere, magakĩya kũhera.

¹³Ũrĩa watuĩka ithenya rĩa mũgeni-rĩ, kiumanie na kuoya nguo yake! kĩmũtue o we ngwatio ya thirĩ harĩ mũndũ mũka ũcio wa kũngĩ!

¹⁴Mũndũ wa kũrathima mũratawe na mũgambo mũnene, arokete gwĩka ũguo rũcinĩ tene, no kwĩrũo atĩ nĩ kũmũgeka aramũgeka.

¹⁵Mũtaatĩre ũtegũtigithĩria gũtaata mũthĩ ũtindĩte mbura, na mũtumia wa kĩmbĩmbĩ-rĩ, nĩ mahaananu:

¹⁶Mũndũ ũgeria kũmũgirĩrĩria, no ta arageria kũgirĩrĩria rũhuho, guoko gwake kwa ũrĩo no ta maguta matweku gũgũkumbata.

¹⁷Kĩgera nĩkĩnoraga kĩrĩa kĩngĩ, na noguo mũndũ na mũratawe mohĩganagia gĩthiithi.

¹⁸Mũcehi wa mũkũyũ nĩakarĩa ngũyũ ciaguo, na mũndũ ũtungataga mũmwathi nĩakaheo gĩtĩo.

¹⁹O ta ũrĩa mũndũ e onaga ũthiũ maĩ-inĩ, noguo ngoro ya mũndũ ĩmuonagia ũrĩa mũndũ ũngĩ atariĩ.

²⁰Kwa-ngoma o na Ininanĩro-inĩ gũtirĩ hĩndĩ kũiganagia; maitho ma andũ o namo kũiganwo matiiganagwo.

²¹Nĩ nyũngũ ĩtaahagĩrũo betha, na kĩrugutĩro nĩho hatheragĩrio thahabu, nake mũndũ nĩaroragio na rũgooco rũrĩa agoocagwo naruo.

²²O na ũngĩhũranĩria kĩrimũ kĩũra-matũ na mũũthĩ hamwe na njenga ndĩrĩ-inĩ, gũtirĩ hĩndĩ kĩngiumwo nĩ ũkĩgu wakĩo.

²³Thũrimaga ndũru ciaku na kĩyo, ũkĩmenyagĩrĩre mahiũ maku o wega,

²⁴Amu ũtonga ti wa gũtũũra kinya tene na tene; thũmbĩ ya ũnene nayo-rĩ, nĩngarĩ ingĩgĩkinyĩrĩra njiaro na njiaro?

²⁵Nyeki ĩrĩa nyũmũ yarĩkia gũkuuo, na ĩrĩa ya mũmerano yacoka gũkunũka, mahuti ma irĩma-inĩ namo maarĩkia gũtuwo na maainũkio-rĩ,

²⁶Hĩndĩ ĩo tũgondu no tũtuĩke twa gũgakuonera nguo, thenge nacio ikuumĩre mũgũnda,

²⁷Na ũgĩage na iria rĩa mĩgoma rĩa gũkũigana irio, cianyu na andũ a gwaku, na wonage gĩa gũtũũria ndungata ciaku cia airĩtu.